Skip to content

Bir Nazım şiiri, iki rock bestesi...

2 Kasım 2009, ekleyen dalkan

...

Yazılarım otuz kırk dilde basılır
Türkiye'mde Türkçemle yasak
Nazım Hikmet’in otobiyografi şiirinde yukarıda geçen bölüm her okuyuşumda beni fazlasıyla etkiler. İki Rus arkadaşımla birkaç gün önce Nazım Hikmet şiiri üzerine konuşurken hissettiğim gibi bir şey hissediyorum her okuduğumda. Utanç ve hayranlık karışımı bir duygu diyeceğim ama tam olarak tarif edemiyor bunlar hissettiklerimi. Milliyetçilikten uzak bir gurur belki, belki de Nazım ile aynı dili paylaşıyor olmak şanslı hissettiriyor insana kendisini.
           
Daha önce de Venezüellalı iki komünistten dinlerken nefes alamaz hale gelmiştim Nazım’ı. Rus arkadaşlarım ise Nazım Hikmet hakkında bildikleri konusunda şaşkına dönen bana niye şaşırıyorsun ki bunları bilmemize diyorlardı üç gün önce.
           
Biraz da böyle bir heyecanla,Nazım Hikmet’in Kız Çocuğu şiirinin iki farklı gurup tarafından yapılmış iki farklı bestesini paylaşıyorum sizinle. Bunlardan ilki Amerika’nın The Beatles’ı olarak bilinen The Byrds. Diğeri ise bir İngiliz grubu olan This Mortal Coil.
 
 Şiirin The Byrds yorumu psychedelic rock türünde olup 1966 tarihinde bestelenmiş. Şarkı “I come and Stand at Every Door” adıyla Grubun aynı tarihte çıkan ikinci albümü 5. Dimension’da yer alıyor. Nazım Hikmet’in bu şiirinin The Byrds versiyonunu, 12 telli gitardan gelen harika müzik eşliğinde aşağıdaki linkten dinlemek mümkün.
 
http://www.youtube.com/watch?v=ac0CDpU44fA&feature=fvw
 
The Byrds yorumundan çok daha etkileyici bir yorum ise This Mortal Coil’in 1991 yılında çıkan Blood albümünde yer alır ki sanırım dinlerken insanın en çok canını acıtan şarkılardan birisidir.
 
http://www.youtube.com/watch?v=6vZ0KgLifjI&feature=related
 
Şiirin Jeanette Turner tarafından yapılan serbest çevirisinin yukarıda saydıklarım dışında yorumları da mevcut. İlk olarak ise, eğer yanlışım yoksa Amerikalı komünist şarkıcı ve aktivist Pete Seeger tarafından 1962 yılında besteleniyor.
 
Türkçesi ise Zülfü Livaneli’nin 1978 yılında çıkan Nazım Türküsü adlı albümünde bulunuyor. Bu versiyonunun ise Joan Baez’in bozuk Türkçesi ancak harika sesiyle söylemiş olduğu bir cover’ı mevcut ki, dinlemenizi tavsiye ederim.
 
 
 

Kız Çocuğu                  
Kapıları çalan benim
kapıları birer birer.
Gözünüze görünemem
göze görünmez ölüler.
Hiroşima'da öleli
oluyor bir on yıl kadar.
Yedi yaşında bir kızım,
büyümez ölü çocuklar.
Saçlarım tutuştu önce,
gözlerim yandı kavruldu.
Bir avuç kül oluverdim,
külüm havaya savruldu.
Benim sizden kendim için
hiçbir şey istediğim yok.
Şeker bile yiyemez ki
kâat gibi yanan çocuk.
Çalıyorum kapınızı,
teyze, amca, bir imza ver.
Çocuklar öldürülmesin
şeker de yiyebilsinler.
Nazım Hikmet
    
 
  I Come and Stand at Every Door            
 I come and stand at every door       
 But no one hears my silent tread
 I knock and yet remain unseen
             For I am dead, for I am dead.
 
             I'm only seven although I died
             In Hiroshima long ago
             I'm seven now as I was then
            When children die they do not grow.
 
My hair was scorched by swirling flame
My eyes grew dim, my eyes grew blind
Death came and turned my bones to dust
            And that was scattered by the wind.
 
             I need no fruit, I need no rice
             I need no sweet, nor even bread
             I ask for nothing for myself
             For I am dead, for I am dead.
 
             All that I ask is that for peace
             You fight today, you fight today
             So that the children of this world
             May live and grow and laugh and play.
 
            Nazım Hikmet
          Çeviri: Jeanette Turner
 

Yorumlar

Nazım Türküsü

2 Kasım 2009, yazan turgut gemici,
Yorum no: 1227

albüm tarihi 1978 olmalı.

Joan Baez'den de dinleyin...

2 Kasım 2009, yazan Mehmet Güven,
Yorum no: 1236

dalkan "Joan Baez’in bozuk Türkçesi ancak harika sesiyle söylemiş olduğu bir cover’ı mevcut ki, dinlemenizi tavsiye ederim" demiş. Ben de bunun linkini koyarak yazıya ufacık da olsa bir katkıda bulunmuş olmak istedim...

http://www.youtube.com/watch?v=CqayiiazDxc

 

duzeltme..

2 Kasım 2009, yazan Ziyaretçi,
Yorum no: 1244

album tarihini yanlis girmisim. duzeltme icin tesekkur ederim...

Nazımı duymak

3 Kasım 2009, yazan Ziyaretçi,
Yorum no: 1254

Nazımı başka bir dile yine böyle yalın ve yine böyle gerçek duymak... Tüyler ürpertici

iran

14 Kasım 2009, yazan dalkan,
Yorum no: 1311

İranlı bir arkadaşımdan öğrendiğim kadarıyla Nazım İran'da da bir hayli popülermiş. Bundan sonra sanırım sadece Türkiye'de yaşayıp Nazım Hikmet okuyan insanlarla karşılaştığımda şaşırıcam.

 

 

AdaptiveThemes