Skip to content

Vay Ignazio Silone vay...

2 Eylül 2010, ekleyen Ali Mert

Kültürel Soğuk Savaş'ta CIA tarafından kullanılan ve de parasıyla düdük öttürenler camiasını daha yakından tanımak için yaptığımız alıntılarda, "Fontamara" yazarı Ignazio Silone'ye yahut "pişmiş tavuğa" geldi sıra:

                           

"Silone'nin durumu, insanların temiz ülkülerinin sömürüldüğü bir çağda, hayatın acı cilvelerini özetleyen bir durumdu. 1920'lerde Sovyetler adına bir yeraltı ağı yönetmiş, daha sonra buna üzülmüştü. 1928 ile 1930 arasında Mussolini'nin gizli servisi OVRA ile işbirliği yaptı (bu ilişkinin gerisindeki koşullar dehşet vericiydi; erkek kardeşi faşistler tarafından tutuklanmıştı, bir İtalyan hapishanesinde yatıyordu, daha sonra o hapishanede ölecekti). OVRA ile bağını koparmak için 1930 Nisan'ında yazdığı mektupta 'yalan, yanlış, kuşku verici, gizemli' her şeyi hayatından çıkarmaya kararlı olduğunu söylüyordu. 1942'de, 'Bugün bize düşen ahlaksal görevlerin en önemlisi ruhlarımızı genel olarak top ateşinin gürültüsünden, propaganda savaşının yörüngesinden, gazetecilik saçmalıklarından uzak tutmaktır,' diye yazıyordu. Silone savaş sırasında İsviçre'de sürgündeyken, o sıralarda Amerika'nın Avrupa'daki istihbarat şefi olan Allen Dulles'ın bağlantı kurduğu kişiydi; 1944'ün Ekim ayında OSS ajanı Serafino Romualdi sözde Fransız direnişçilerine iki uçak dolusu silah ve cephane getirmek için Fransa-İsviçre sınırına gönderilmişti. 'Normal kanallar dışında' başka bir kanal kullanılarak planlanmış olan gerçek görevi ise Silone'yi İtalya'ya kaçırmaktı. Şimdi de 1950'de Silone bir kez daha gizli bir dünyanın içine çekiliyordu. Onu savunanlar Kültürel Özgürlük Kongresi'nin (CIA'nın "legal kültürel" yapılanması - a. mert) gizli desteğinden haberinin olmadığını öne sürüyorlar. Ama onun dul karısı Darina, başlangıçta bunun 'Amerikan Dışişleri'nin bir harekâtı' olduğundan kuşkulandığı için pek katılmak istemediğini hatırlıyordu. Silone'yi asla sevmemiş olan Koestler, kongreye(*) birkaç gün kala bir arkadaşına şöyle demişti: 'Silone'nin temelde dürüst biri olup olmadığını hep merak ettim. Şimdi biliyorum ki değil."

(*) 1949 senesinde Dünya Barış Konferansı'nın komünistlere ve Sovyetler'e kazandırdığı prestijin ardından "misilleme" derdindeki CIA'in Berlin'de 1950 senesinde topladığı "özgürlük" temalı bu kongrenin katılımcıları ve "anti-komünist histeri" yayıcıları arasında Koestler ve Silone'yle birlikte yer alan bazı isimler: Tenessee Williams, Sol Levitas, Carson McCullers, Raymond Aron, Andre Malraux, A.J. Ayer   

Kaynak: Frances Stonor Saunders, Parayı Veren Düdüğü Çaldı - Sanat ve Edebiyat Dünyasında CIA Parmağı, s. 115-116, çev.: Ülker İnce, Kırmızı Yayınları, Haziran 2010

İlk vay ... vay: Vay Herbert von Karajan vay...

 

 

AdaptiveThemes